Các nhà nghiên cứu tại Đại học Texas A&M, do Akhilesh Gaharwar dẫn đầu cùng các đồng nghiệp, đang phát triển băng cầm máu dạng tiêm có tiềm năng thay đổi cách xử trí chấn thương. Ở Texas, chấn thương là nguyên nhân gây tử vong thứ ba, và nhiều trường hợp tử vong liên quan tới chảy máu không kiểm soát. Nhóm báo cáo rằng băng mới có thể rút ngắn thời gian chảy máu đáng kể so với thời gian đóng cục thông thường.
Công trình dựa trên lịch sử dùng khoáng chất đất sét để thúc đẩy đông máu, nhưng để giảm nguy cơ nhiễm trùng họ đã phát triển hạt nanosilicat tổng hợp. Vấn đề chính là giữ các hạt tại chỗ: bột rời hoặc dung dịch có thể bị cuốn trôi, còn hạt quá nhỏ có thể di chuyển trong mạch gây thuyên tắc.
Nhóm đã thiết kế hai phương thức đưa vật liệu vào vết thương:
- Bọt nở, ổn định trong dụng cụ bơm nhưng phản ứng với nhiệt cơ thể để lấp đầy vết thương và giữ các hạt cố định.
- Dải vi-ribbon phủ nanosilicat, khi ấm sẽ cuốn lại và tạo cấu trúc giống bọt; các dải đủ lớn để không lọt qua mạch.
Nghiên cứu được tài trợ bởi Bộ Quốc phòng Mỹ và Quỹ Khoa học Quốc gia, và hai bài báo đã công bố kết quả trên các tạp chí chuyên ngành. Gaharwar cho rằng nếu các vật liệu này có trong bộ sơ cứu và ba lô lính, chúng có thể cứu nhiều mạng sống; ông nhắc việc cứu được một phần đáng kể nạn nhân sốc do mất máu sẽ là thành tựu lớn.
Từ khó
- băng cầm máu — vật liệu dùng để ngăn chảy máu
- nanosilicat — hạt nhỏ tổng hợp từ silicat
- đông máu — quá trình máu thành cục để ngừng
- thuyên tắc — tắc mạch do vật lạ hoặc cục máu
- cuốn trôi — bị rửa hoặc mang đi bởi dòng
- bọt — vật liệu có cấu trúc nhiều lỗ khí
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn thấy việc đưa băng cầm máu dạng tiêm vào bộ sơ cứu cá nhân sẽ mang lại lợi ích và rủi ro gì? Hãy nêu lý do.
- Những biện pháp nào theo bạn có thể giúp giữ các hạt ở lại vị trí vết thương mà không gây nguy cơ thuyên tắc?
- Trong trường hợp ưu tiên sử dụng, bạn nghĩ sản phẩm này nên dùng trước ở môi trường nào (chiến trường, xe cấp cứu, bệnh viện)? Vì sao?