Leamos, pazarlama uzmanı Benjamedn Edwards’ın LinkedIn’deki açık davetinin ardından September 2024’te kuruldu. Kulüp haftalık çevrimiçi oturumlar düzenliyor ve genellikle Peru saat diliminde buluşuyor; katılımcılar farklı ülkelerden geliyor. Her oturumda üç veya dört kişi bir kitabı sunuyor, kısa bir özet yapıyor ve üç soruyu yanıtlıyor:
- Kitap ne hakkında?
- Neden beğendiniz?
- Herkes neden okumalı?
Leamos ayrıca edebî gizli arkadaş etkinlikleri, kitabevi ve kafe buluşmaları ile edebî mekânlara ziyaretler düzenliyor. Kulüp iki üyenin bir kitabı tartıştığı La biblioteca imaginaria adlı bir podcast de üretti. Edwards, Leamos’un Latin Amerika’da büyümesini umuyor ve katılmak isteyenlerin LinkedIn profili üzerinden iletişime geçebileceğini söylüyor.
Edwards okumanın bir "zihinsel zaman" yarattığını, bunun kronolojik zamanın yerini alabileceğini savunuyor. Bir insan grubunun sohbet, katkı, sürpriz, meydan okuma ve duygusal bağlılık gibi yönleri bulunduğunu; grup coşkuyu veya sıkılmayı hissedebildiği için bir moderatörün tepki verebildiğini belirtiyor. Yapay zekâ kısa süreli merakı destekleyebilir, özetleyebilir veya taklit edebilir, ancak ortak duygusal ve yaratıcı alanı birebir üretemez. Eleştirel düşünce hakkında da Edwards, iyi bir sorunun doğru soruyu yönelttiğini ve fikir geliştirme, test etme ile değiştirme sürecinin vazgeçilmez olduğunu vurguluyor. Yapay zekâ faydalı bir araç olsa da derin eleştirel ve yaratıcı potansiyelin yerini alamaz.
Zor kelimeler
- çevrimiçi — internet aracılığıyla gerçek zamanda yapılan etkinlik
- saat dilimi — dünyada ortak saat esasına göre bölünmüş zaman alanısaat diliminde
- edebî — yazın ve edebiyatla ilgili, sanatsal nitelikli
- yapay zekâ — bilgisayarların insan benzeri akıl yürütmesi
- zihinsel zaman — bireyin düşünmeye ayırdığı soyut süre
- eleştirel düşünce — kanıt ve mantıkla fikirleri değerlendirme yöntemi
- duygusal bağlılık — bir grup veya şeye karşı hissedilen güçlü bağ
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Leamos gibi çevrimiçi kitap kulüpleri farklı ülkelerden katılımcılar için hangi avantajları ve zorlukları getirir? Örnek verin.
- Edwards yapay zekânın derin eleştirel ve yaratıcı potansiyelin yerini alamayacağını söylüyor. Sizce yapay zekâ okuma ve tartışma süreçlerinde hangi görevlerde yardımcı olabilir?
- Bir kitap kulübünde moderatörün rolü neden önemli olabilir? Metinden veya kendi deneyimlerinizden örneklerle açıklayın.
İlgili makaleler
Xonorika Kira: Yapay Zekâda "İnsanı Merkeze Almak" Tartışması
Sanatçı ve yazar Xonorika Kira, yapay zekâda insanı merkeze koyma anlayışının dar olduğunu ve başka zeka biçimlerini dışlayabileceğini savunuyor. Kira, alternatif ilişki biçimleri ve daha küçük, yerel veri çözümleri öneriyor.
