Farelerde bir gen dikkati etkiliyor ^{CEFR B2}

Nature Neuroscience dergisinde yayımlanan çalışmayı Rockefeller University’den Priya Rajasethupathy yönetti. Araştırmacılar, vahşi soyaşına sahip olanlar da dahil olmak üzere sekiz farklı ebeveyn hattından dışarı çaprazlanmış neredeyse 200 farenin genomlarını taradı; bu geniş yaklaşım insanlardaki genetik çeşitliliği yansıtmayı amaçlıyordu. Tarama prefrontal kortekste güçlü bir genetik etkinin varlığını ortaya koydu ve yüksek performans gösteren farelerin bu bölgede Homer1 genini çok daha düşük düzeyde taşıdığı bulundu. İlgili genetik lokus, fareler arasındaki dikkat farklılığının yaklaşık yüzde 20’sini açıklıyordu.

Daha ileri çalışmada etkinliğin Homer1’in iki kısa izoformu, Homer1a ve Ania3 kaynaklı olduğu belirlendi. Ergenlik döneminde bu izoformların deneysel olarak azaltılması hayvanları bir dizi testte daha hızlı, daha doğru ve daha az dikkat dağınığı hale getirdi. Aynı genetik değişiklik erişkin farelerde etkisiz kaldı; bu durum Homer1 etkisi için erken yaşamda dar bir kritik dönem olduğunu düşündürüyor.

Hücresel mekanizma olarak, prefrontal nöronlarda Homer1 azalması GABA reseptörlerini artırdı; GABA sinir sisteminin moleküler frenleri olarak tanımlanır. Bu değişim daha sessiz bir temel etkinlik düzeyi yarattı ve ipuçları ortaya çıktığında odaklanmış etkinlik patlamaları görüldü. Ekip, bulguların beyin devrelerini uyarmaktan çok sakinleştiren tedavilere yeni bir yol önerebileceğini belirtti ve Homer1’de farmakolojik olarak hedeflenebilir bir splice bölgesini incelemeyi planladıklarını söyledi. Rajasethupathy şaşkın olduğunu, daha dikkatli farelerde daha fazla değil daha az etkinlik beklediklerini aktardı; doktora öğrencisi Zachary Gershon sonuçları sinir sistemini yatıştıran uygulamalarla ilişkilendirdi.